TÌM HIỂU và TRÒ CHUYỆN về CA KHÚC “ĐỈNH YÊU THƯƠNG”

TÌM HIỂU và TRÒ CHUYỆN về CA KHÚC

“ĐỈNH YÊU THƯƠNG”

Dẫn vào

Nghe và xem Thanh Sử thể hiện nhạc phẩm “Đỉnh yêu thương” của Lê Đức Hùng,^[1] nhóm bạn ba người chúng tôi ngay lập tức có một nhận định chung ban đầu rất giống nhau: “Hay, hay… và rất hay!”. Vâng, “Chẳng dễ đâu, Chúa ơi, con đường lên đồi Gôn-gô-tha! / Chẳng dễ đâu, Chúa ơi, cho con hiểu thánh giá là hồng ân! / Chẳng dễ đâu, Chúa ơi, khi đáp tiếng xin vâng giữa cuộc đời; / giữa tính toán bon chen chào mời; / giữa lo lắng áo cơm hằng ngày; / giữa chọn lựa được thua mất còn!”.^[2] Xem thêm, nghe thêm, thưởng thức thêm một số lần, chúng tôi thấy “Đỉnh yêu thương” quả là tuyệt đỉnh của tình yêu thương. Nghĩa là, hay trong ca từ, hay với giai điệu đẹp, và cả hay trong cấu trúc câu làm nên tác phẩm… là những cái hay có thể đến với người thưởng thức ngay sau phần trình bày xuất sắc của ca sĩ Thanh Sử.

Hơn nữa, để thưởng thức nhạc phẩm cho trọn vẹn hơn trong trường hợp này, chúng tôi còn muốn được vay mượn nội dung của tông chiếu Dung nhan lòng xót thương, số 22, từ câu 9 đến câu 12 (Misericordiae vultus, số 22,9-12) để diễn tả cảm nhận của nhóm: “Khi cảm nhận được quyền năng ân sủng khiến mình được biến đổi”,^[3] nhân loại vẫn luôn phải trực diện với thực tiễn của cuộc đời mình và thường thì… “Chẳng dễ đâu, Chúa ơi, con đường lên đồi Gôn-gô-tha!” bởi vẫn luôn cảm thấy sức mạnh của tội lỗi ảnh hưởng khắp mọi nơi, tràn lan trên và bao phủ hết mọi ngõ ngách của cuộc đời mình.^[4] Thật vậy, ân sủng biến đổi (transforming power of grace) là thế. Tội lỗi ảnh hưởng lên tình trạng sa ngã của nhân loại chúng ta (our fallen state) thực sự là thế.

Misericordiae vultus, số 22,9-12

Khi cảm nhận được quyền năng ân sủng khiến mình được biến đổi, chúng ta vẫn cảm thấy sức mạnh của tội lỗi ảnh hưởng lên chúng ta. (APV 22,9) Mặc dù được tha thứ, những hệ quả xung khắc của tội lỗi chúng ta vẫn còn đó. (APV 22,10) Trong bí tích Hòa Giải, Thiên Chúa tha thứ cho chúng ta những tội lỗi mà Ngài thực sự tẩy sạch; thế nhưng tội lỗi vẫn để lại ảnh hưởng tiêu cực trong cách nghĩ và hành động của chúng ta. (APV 22,11) Nhưng lòng thương xót của Thiên Chúa còn mạnh mẽ hơn cả điều này. (APV 22,12)

Chút suy tư

Như đã từng thốt lên: “Hay, hay… và rất hay!”, rồi “Hay quá!”, “Quá hay!”, nhóm bạn ba người chúng tôi đồng thời cũng đã khẳng định… ca khúc tỏ hiện mình rất tuyệt trong việc sử dụng ca từ, và như thế tác phẩm cũng đã tự chứng tỏ mình một cách hết sức khéo léo trong lối hành văn… qua các cấu trúc câu cân đối và lô-gíc: “Chọn mến thương thứ tha ‘con’ chuốc vào hy sinh mất mát / Chọn chấp nhất ghét ghen con buông mình thỏa mãn bản năng / Đời sao mãi đắn đo… giữa chọn lựa nhận hay chối từ… giữa khép kín hay mở rộng tấm lòng… giữa tầm thường và đỉnh cao yêu thương”.^[5] Thật vậy, lối hành văn vẫn tương tự như phiên khúc 1, nhưng thay vì chấm phẩy (;) thì lần này là chấm lửng hay ba chấm (…). Thật tuyệt vời! Tuyệt vời thật… khi những khán thính giả đã từng trải, đồng điệu: không chỉ nghe mà còn xem; không chỉ xem mà còn thấy… sự lưỡng lự tất yếu trong việc phải đắn đo chọn lựa: nhận hay chối, khép kín hay mở rộng, tầm thường hay đỉnh cao yêu thương.

Không phải là nhị nguyên phức tạp! Không phải là âm dương mơ hồ! Nhưng thực tế là… “Mặc dù được tha thứ, những hệ quả xung khắc của tội lỗi chúng ta vẫn còn đó”.^[6] Vì thế, điều tuyệt vời nhất chính là ân sủng Chúa ban, cả thường sủng lẫn hiện sủng. Đặc biệt và hết sức đặc biệt: đó chính là ân sủng Chúa ban qua bí tích Hòa Giải. Vâng, Thiên Chúa là Đấng giàu lòng xót thương, luôn sẵn sàng tha thứ, tẩy sạch mọi tội lỗi cho tất cả những ai thiện chí, những ai thành tâm ăn năn sám hối. Lòng thương xót của Thiên Chúa vượt thắng tất cả; Ngài luôn sẵn sàng ở bên con cái loài người, nơi tất cả những ai biết dọn dẹp tâm hồn, mở lòng ra, biết chào đón Ngài: “Xin bên con, xin bên con, xin bên con, Chúa ơi, lúc lương tâm con đắn đo ngại ngần. Nâng đỡ con, nâng đỡ con, nâng đỡ con, Chúa ơi, khi con đang vấp ngã thoái lui. Dìu con lên, dìu con lên, dìu con lên đỉnh yêu thương chất ngất. Cho con say một lần để con yêu thật nhiều thập giá ân tình của ‘Cha’. Cho con theo một lần để con đi trọn đời thập giá con đường tình yêu”.^[7]

Gợi ý thảo luận

1. Bạn biết gì về những thành tựu âm nhạc nói chung, thánh nhạc (nhất là mảng thánh ca vào đời) nói riêng của một ca sĩ tài năng nhưng khá kín tiếng trong giới showbiz… là nghệ sĩ ưu tú Thanh Sử? Thế còn nhạc sĩ Lê Đức Hùng, giám đốc điều hành chương trình Tiếng hát Giáo đường Mùa III-2024 thì sao; bạn biết gì về người anh em rất năng động và tài hoa này, tác giả của nhiều bài hát thuộc mảng “thánh ca vào đời”… mà trong phạm vi bài viết này thì cũng chính là tác giả của nhạc phẩm “Đỉnh yêu thương”?
2. Câu nói cửa miệng mà cách đây đã lâu, và có lẽ bây giờ vẫn còn lưu hành, nhiều người trong chúng ta vẫn thường sử dụng để khích lệ nhau cố gắng hơn, sống tốt lên… hướng đến những mục tiêu như ý phía trước, những lý tưởng cao đẹp tuyệt vời còn ở phía trước: “Cố lên, cố lên…”. Bởi trong thực tế: “Chẳng dễ đâu, Chúa ơi, con đường lên đồi Gôn-gô-tha! / Chẳng dễ đâu, Chúa ơi, cho con hiểu thánh giá là hồng ân! / Chẳng dễ đâu, Chúa ơi, khi đáp tiếng xin vâng giữa cuộc đời; / giữa tính toán bon chen chào mời; / giữa lo lắng áo cơm hằng ngày; / giữa chọn lựa được thua mất còn!”.^[8] Vậy đâu là những lý do có thể thêm vào, nhất là trong bối cảnh cuộc gặp gỡ, trò chuyện hôm nay?
3. Xin bạn vui lòng cho biết: (1) Đâu là ánh sáng Tin Mừng đang soi dẫn bạn tiến lên “Đỉnh yêu thương”; (2) Đâu là bài học tốt nhất bạn có được trong lúc này; và (3) Đâu là tính triết lý của nhạc phẩm nói trên (Đỉnh yêu thương) mà bạn có thể cảm thấy, cảm thấy một cách thiết thực nhất để góp phần khả dĩ… hình thành châm ngôn sống cho bản thân?
4. Bạn nghĩ gì về từ “con” trong câu trích dẫn: “Chọn mến thương thứ tha ‘con’ chuốc vào hy sinh mất mát…”? Bạn nghĩ gì về từ “Cha” trong trích dẫn sau đây: “Cho con say một lần để con yêu thật nhiều thập giá ân tình của ‘Cha’. Cho con theo một lần để con đi trọn đời thập giá con đường tình yêu”? Chất Thánh kinh, tín lý? Cám ơn bạn rất nhiều.

11-6-2024

Minh Triết SCD

1. Không kể nhiều giải thưởng cao quý và huy chương các loại đã được lãnh nhận trong các cuộc thi hát, Thanh Sử (sinh 1972) đã từng là thí sinh đoạt giải nhất cuộc thi Tiếng hát Truyền hình TP. Hồ Chí Minh (năm 1995), và giải đặc biệt cuộc thi Tiếng hát Truyền hình Việt Nam (năm 1997). Gần đây, rất vinh dự, giảng viên ca sĩ Thanh Sử còn được phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ ưu tú (năm 2024). Trong khi đó, nhạc sĩ chủ nhiệm CLB Lửa Hồng Lê Đức Hùng (sinh 1961) chính là tác giả của khá nhiều những bài hát nguyện ca, tâm ca, tình ca Giê-su, chủ yếu thuộc về mảng “thánh ca vào đời”… và hiện đang là giám đốc điều hành chương trình Tiếng hát Giáo đường Mùa III-2024. ↑
2. Lê Đức Hùng, Đỉnh yêu thương, PK 1. ↑
3. APV 22,9. ↑
4. X. APV 22,9. ↑
5. Lê Đức Hùng, Đỉnh…, PK 2. ↑
6. APV 22,10. ↑
7. Lê Đức Hùng, Đỉnh…, ĐK. ↑
8. Lê Đức Hùng, Đỉnh…, PK 1. ↑